Module Information
Cod y Modiwl
BG26020
Teitl y Modiwl
Monitro a Microbioleg Amgylcheddol
Blwyddyn Academaidd
2025/2026
Cyd-gysylltydd y Modiwl
Semester
Semester 2
Exclusive (Any Acad Year)
Rhestr Ddarllen
Staff Eraill sy'n Cyfrannu
Manylion y cyrsiau
听
Dulliau Asesu
| Math o Assessiad | Manylion / Hyd Assessiad | Cyfran |
|---|---|---|
| Arholiad Ailsefyll | 2 Awr 听 Arholiad ail-eistedd听 Rhaid i fyfyrwyr wneud yr elfennau o鈥檙 asesiad sy鈥檔 cyfateb i鈥檙 rhai a arweiniodd at fethu鈥檙 modiwl. 2 Awr听 | 60% |
| Arholiad Semester | 2 Awr 听 Arholiad ar bapur听 2 Awr听 | 60% |
| Asesiad Ailsefyll | Adroddiad ail-eistedd听 Rhaid i fyfyrwyr wneud yr elfennau o鈥檙 asesiad sy鈥檔 cyfateb i鈥檙 rhai a arweiniodd at fethu鈥檙 modiwl. 2000 o eiriau听 | 40% |
| Asesiad Semester | Adroddiad ymarferol a dadansoddi data听 (2000 gair, gan gynnwys dadansoddiad o ddata)听 | 40% |
Canlyniadau Dysgu
Wedi cwblhau'r modiwl dylai'r myfyrwyr fedru:
Esbonio鈥檙 rhan a chwaraeir gan wahanol ficrobau yn y cylchredau bioddaeargemegol allweddol (carbon, nitrogen a ffosfforws).
Dangos gwybodaeth a dealltwriaeth a gedwir o鈥檙 modd y mae gwahanol grwpiau o ficrobau鈥檔 rhyngweithio 芒鈥檌 gilydd ac ag organebau uwch eraill.
Dangos gwybodaeth a gedwir yngl欧n 芒 sut i ymchwilio i gynefinoedd naturiol a sut y mae dulliau ymchwil yn wahanol i ddulliau monitro arferol.
Defnyddio sgiliau TG i ddadansoddi a chloriannu llenyddiaeth ac arbrofion.
Disgrifiad cryno
Bydd y darlithoedd a鈥檙 sesiynau ymarferol yn meithrin gwybodaeth a dealltwriaeth ynghylch y rhan a chwaraeir gan ficrobau mewn ecosystemau tirol a dyfrol, gan ganolbwyntio ar eu pwysigrwydd mewn cylchredau bioddaeargemegol. Bydd y modiwl hefyd yn edrych ar y methodolegau a ddefnyddir i astudio鈥檙 organebau hyn, y cylchredau y maent yn dylanwadu arnynt ac amodau ecosystem ehangach yng nghyd-destun safonau amgylcheddol.
Nod y modiwl hwn yw cyflwyno myfyrwyr i ddamcaniaethau ac arferion y cylchredau maethol creiddiol sy鈥檔 seiliedig ar ficrobau mewn cynefinoedd tirol a dyfrol. Yn ogystal 芒 disgrifio cylchredau bioddaeargemegol yn y cynefinoedd hyn, a鈥檙 microbau perthnasol, bydd y modiwl hefyd yn trafod y dulliau a ddefnyddir i ganfod/monitro gweithgarwch microbau, biomas a bioamrywiaeth. Ystyrir hefyd y dulliau a ddefnyddir i fonitro statws a lefelau llygredd ecosystemau, a鈥檜 r么l o safbwynt canfod dirywiad amgylcheddol yn gynnar. Esbonnir yr angen i sicrhau bod y dulliau a ddefnyddir i fonitro newidiadau o鈥檙 fath yn ailadroddadwy, yn gywir ac wedi鈥檜 cysylltu 芒 rheoliadau statudol. Bydd darlithoedd ar fethodoleg yn ategu cyfres o ddosbarthiadau ymarferol.
Nod y modiwl hwn yw cyflwyno myfyrwyr i ddamcaniaethau ac arferion y cylchredau maethol creiddiol sy鈥檔 seiliedig ar ficrobau mewn cynefinoedd tirol a dyfrol. Yn ogystal 芒 disgrifio cylchredau bioddaeargemegol yn y cynefinoedd hyn, a鈥檙 microbau perthnasol, bydd y modiwl hefyd yn trafod y dulliau a ddefnyddir i ganfod/monitro gweithgarwch microbau, biomas a bioamrywiaeth. Ystyrir hefyd y dulliau a ddefnyddir i fonitro statws a lefelau llygredd ecosystemau, a鈥檜 r么l o safbwynt canfod dirywiad amgylcheddol yn gynnar. Esbonnir yr angen i sicrhau bod y dulliau a ddefnyddir i fonitro newidiadau o鈥檙 fath yn ailadroddadwy, yn gywir ac wedi鈥檜 cysylltu 芒 rheoliadau statudol. Bydd darlithoedd ar fethodoleg yn ategu cyfres o ddosbarthiadau ymarferol.
Cynnwys
Darlithoedd
Bydd y darlithoedd cychwynnol yn trafod y cylchredau bioddaeargemegol allweddol (C,N, P), amrywiaeth biocemegol a genetig o fewn Bacteria/Archaea, r么l ffyngau mewn dirywiad ligoselwlos, cysylltiadau rhwng microbau mewn llynnoedd/nentydd, r么l ffyngau wrth brosesu malurion mewn nentydd, cynhyrchedd cynradd mewn cynefinoedd eigionol, cysylltiadau rhwng microbau ac anifeiliaid, a rhwng microbau a phlanhigion. Asesir dulliau mewn ecoleg microbau (biocemegol/molecylaidd), a fydd yn arwain at ddisgrifiad o dechnegau monitro amgylcheddol ehangach. Ystyrir y cysylltiad rhwng y technegau hyn a鈥檙 broses o osod safonau i ddiogelu鈥檙 amgylchedd. Trafodir rhinweddau cymharol cynnal profion biolegol a chemegol o amodau amgylcheddol.
Aseiniad Traethawd
Bydd cyflwyno traethawd ar astudiaethau achos penodol mewn ecoleg microbau yn rhan o asesiad y modiwl hwn. Bydd hyn yn darparu鈥檙 cyfle i fyfyrwyr ganolbwyntio eu hymchwil personol ar weithrediad ecosystem penodol (dilychwin neu ddiraddedig).
Dosbarthiadau Ymarferol
Bydd cyfres o ddosbarthiadau ymarferol yn trafod profion microbiolegol a chemegol a ddefnyddir wrth asesu ansawdd ecosystemau.
Bydd y darlithoedd cychwynnol yn trafod y cylchredau bioddaeargemegol allweddol (C,N, P), amrywiaeth biocemegol a genetig o fewn Bacteria/Archaea, r么l ffyngau mewn dirywiad ligoselwlos, cysylltiadau rhwng microbau mewn llynnoedd/nentydd, r么l ffyngau wrth brosesu malurion mewn nentydd, cynhyrchedd cynradd mewn cynefinoedd eigionol, cysylltiadau rhwng microbau ac anifeiliaid, a rhwng microbau a phlanhigion. Asesir dulliau mewn ecoleg microbau (biocemegol/molecylaidd), a fydd yn arwain at ddisgrifiad o dechnegau monitro amgylcheddol ehangach. Ystyrir y cysylltiad rhwng y technegau hyn a鈥檙 broses o osod safonau i ddiogelu鈥檙 amgylchedd. Trafodir rhinweddau cymharol cynnal profion biolegol a chemegol o amodau amgylcheddol.
Aseiniad Traethawd
Bydd cyflwyno traethawd ar astudiaethau achos penodol mewn ecoleg microbau yn rhan o asesiad y modiwl hwn. Bydd hyn yn darparu鈥檙 cyfle i fyfyrwyr ganolbwyntio eu hymchwil personol ar weithrediad ecosystem penodol (dilychwin neu ddiraddedig).
Dosbarthiadau Ymarferol
Bydd cyfres o ddosbarthiadau ymarferol yn trafod profion microbiolegol a chemegol a ddefnyddir wrth asesu ansawdd ecosystemau.
Sgiliau Modiwl
| Math o Sgiliau | Manylion Sgiliau |
|---|---|
| Cyfathrebu | Cyfathrebu ysgrifenedig yn ystod ysgrifennu鈥檙 traethawd, yr adroddiad ymarferol a鈥檙 arholiad. |
| Datblygu personol a chynllunio gyrfa | Ni fydd yn cael ei ddatblygu鈥檔 benodol, ond ceir llu o gyfleoedd cyflogaeth ym maes monitro amgylcheddol. |
| Datrys Problemau | Gwneir hyn trwy ddadansoddi data o鈥檙 sesiynau ymarferol. |
| Gwaith Tim | Yn ystod y dosbarthiadau ymarferol. |
| Gwella dysgu a pherfformiad ei hun | Darperir adborth ar waith cwrs (ar-lein ac ar lafar), yn ogystal 芒 sesiynau adolygu ar gyfer yr arholiadau. |
| Rhifedd | Gwneir hyn trwy ddadansoddi data o鈥檙 dosbarthiadau ymarferol. |
| Sgiliau pwnc penodol | Mae鈥檙 modiwl yn trafod damcaniaethau ac arferion sawl dull allweddol ym maes monitro amgylcheddol. |
| Sgiliau ymchwil | Gwneir hyn drwy ymchwilio ar-lein ar gyfer y traethawd. |
| Technoleg Gwybodaeth | Gwneir hyn trwy ymchwilio ar-lein ar gyfer aseiniad y traethawd a thrwy ddadansoddi data o鈥檙 dosbarthiadau ymarferol. |
Nodau
Mae'r modiwl hwn yn cydymffurfio a Lefel 5